sluit

Depression in Different Cultures

Radboud Reflects

“De verkoudheid onder de psychische aandoeningen” wordt het genoemd, maar ook “volksziekte nummer 1”. Depressie, bijna 20% van de Nederlanders krijgt er ooit mee te maken. Hoe kan het dat er in Nederland en andere westerse landen zoveel geleden wordt onder neerslachtige gevoelens?

In hoeverre is depressie een product van onze geïndividualiseerde en gemedicaliseerde cultuur? En hoe wordt er op het Afrikaanse continent over depressie gedacht? Denk verder met psycholoog Jan Derksen en filosofen Pius Mosima en Angela Roothaan.

De voertaal tijdens dit programma is Engels.

OMGAAN MET STEMMINGSWISSELINGEN
Waar psycholoog Jan Derksen vroeger vooral mensen in zijn spreekkamer ontving die al in de eindfase waren aanbeland van een zware klinische depressie, ziet hij tegenwoordig veel millennials voorbijkomen die moeilijk om kunnen gaan met stemmingswisselingen. In een tijd waarin iedereen zijn mooiste zelf laat zien op Instagram en onze ik-BV draaiende moet zien te houden, is er weinig ruimte voor ongeluk en mislukking. Duiden we gevoelens van ongeluk en onvrede al snel als pathologisch omdat ze geen plek hebben in een op individueel succes gerichte samenleving?

DEPRESSIE ALS INDIVIDUEEL PROBLEEM
In het Westen wordt depressie opgevat als een individueel probleem, een ziekte die wordt behandeld met een combinatie van pillen en praten. Hieraan ligt een op autonomie gestoeld zelfbegrip ten grondslag. Het doel van de therapie is om de neerslachtige gevoelens waaraan het individu ten prooi gevallen te temperen en de autonomie te herstellen. Maar zegt het toegenomen aantal depressies niet ook iets over onze omgeving en onze cultuur? Medicaliseren we bovendien niet te veel?

ZIEK INDIVIDU, ZIEKE GROEP?
Binnen de Afrikaanse denktraditie worden geestelijke ziekten veeleer opgevat als uiting van een ziek geheel – de groep. Wat leren hun opvattingen over geestelijke ziekte (en gezondheid) ons over ons zelfbegrip en over de verhouding individu-groep? Welk mens- en wereldbeeld gaat daarachter schuil? En kan een op gezondheid van het collectief gerichte benadering die binnen de Afrikaanse denktraditie de Westerse depressieveling soelaas bieden? En hoe zit dat omgekeerd: zijn er elementen in ons denken over geestelijke gezondheid die een verrijking kunnen zijn voor Afrikaanse tradities? Hoe zou een dergelijke kruisbestuiving eruit kunnen zien?

Na afloop van de lezingen gaan Jan Derksen, Pius Mosima en Angela Roothaan in gesprek onder leiding van programmamaker en filosoof Lisa Doeland.

OVER DE SPREKERS
Jan Derksen
is klinisch psycholoog. Hij is verbonden aan zowel de Radboud Universiteit als de Vrije Universiteit Brussel en schreef onder meer Bevrijd de psychologie. Uit de greep van de hersenmythe (2012) en Iedereen een psychische aandoening? (2015).
Pius Mosima is filosoof en verbonden aan de universiteit van Bamenda in Kameroen. Hij is gespecialiseerd in Afrikaanse en interculturele filosofie.
Angela Roothaan is filosoof en werkt aan de Vrije Universiteit Amsterdam. Ze publiceerde boeken over Spinoza, over natuurervaring, over spiritualiteit en over geesten in de moderne cultuur. De laatste jaren richt haar onderzoek zich vooral op Afrikaanse filosofie en sjamanistische ontologie.

Deelname kost € 7,50 | Medewerkers van de RU en het UMC en Alumni Benefits Card-houders betalen € 5,00 | Studenten, scholieren en Radboud Reflects-abonnees zijn gratis.

Attend

De nieuwste films, voorstellingen & debatten direct in je mail?

Ja, graag!

jouw voorkeur

Aanmelden